Aveleijn vraagt aandacht voor lhbti+’ers met een beperking

Waarom zou je eigenlijk moeten vertellen dat je homo bent? Voor Heiny is het antwoord eenvoudig: “Boeien. Laat elkaar gewoon in de waarde.” Toch weet hij ook dat het voor veel mensen helemaal niet zo eenvoudig is om voor hun geaardheid uit te komen. Zeker wanneer je daarnaast een beperking hebt. Samen met onder anderen Lindsey en Gonny Spexgoor wil hij dat onderwerp binnen Aveleijn meer aandacht geven. Op donderdag 1 oktober wordt daarom bij Het Witte Huis in Borne opnieuw de regenboogvlag gehesen.

Aandacht voor regenbooggemeenschap

Het hijsen van de vlag is bij Aveleijn inmiddels een traditie. Gonny Spexgoor begon er naar eigen zeggen ongeveer tien jaar geleden mee, samen met cliënt Ronald. Sindsdien verspreidt de aandacht voor de regenbooggemeenschap zich langzaam door de organisatie. “Het druppelt door”, zegt ze. “Het ene jaar zijn er meer mensen bij, het andere jaar minder. Maar we vinden dat het breder gedragen moet worden.” Samen met cliënt Lindsey behoort Spexgoor tot de kartrekkers. Voor Lindsey is het onderwerp persoonlijk. Ze vindt dat bij mensen met een beperking nog te vaak wordt vergeten dat ook zij verliefd worden, relaties hebben en kunnen worstelen met hun seksuele geaardheid of genderidentiteit. “Het is belangrijk dat dat op de kaart komt”, zegt ze. “Mensen vergeten soms dat wij ook gevoelens voor een man of een vrouw kunnen hebben. Of dat je gewoon mag zijn wie je bent.”

Janneke

Lindsey weet al lange tijd dat ze zich vooral tot vrouwen aangetrokken voelt. Bij een speciaal regenboogcafé ontmoette ze Janneke. Ze kennen elkaar inmiddels zes jaar en hebben vier jaar een relatie. Dergelijke cafés zijn er speciaal voor LHBTQI+’ers met een verstandelijke beperking. In Enschede wordt maandelijks Café Oké Mercury gehouden bij Stonewall. In Lichtenvoorde is er het KeiCafé, dat zich richt op mensen met een verstandelijke beperking en/of autisme. De bijeenkomsten bieden een plek om anderen te ontmoeten, ervaringen uit te wisselen of simpelweg een gezellige avond te hebben. Voor Lindsey bleek zo'n ontmoeting uiteindelijk dus ook het begin van een relatie. “Ik heb het eigenlijk altijd gevoeld”, vertelt ze. “Ik kan ook op mannen vallen, maar vrouwen trekken mij meer. Ik heb meer een band met vrouwen.” Veel mensen in haar omgeving reageren positief op haar relatie. Toch zijn er ook andere ervaringen. In kleinere plaatsen krijgt ze naar eigen zeggen soms vervelende opmerkingen naar haar hoofd. “Dan vragen mensen bijvoorbeeld hoe seks met een vrouw is. Dat soort opmerkingen krijg je gewoon.”

‘Dat weet ik al’

Heiny herkent ook het zoeken, al kijkt hij anders tegen de zichtbaarheid van de regenbooggemeenschap aan. Hij noemt zichzelf bepaald geen groot liefhebber van alles rond Gay Pride. “Waarom moet je op zo’n dag laten zien wie je bent? We zijn toch het hele jaar wie we zijn? Laat mij maar gewoon zijn wie ik ben.” Tegelijkertijd vindt hij het juist belangrijk dat mensen binnen Aveleijn weten dat ze voor hun geaardheid mogen uitkomen. Zelf vertelde hij thuis aanvankelijk dat hij biseksueel was. Kort daarna liep hij naar de wc en dacht nog eens na. “Toen heb ik de knop omgezet. Ik dacht: je kunt dit wel blijven volhouden, maar dan houd je jezelf voor de gek. Daarna heb ik gezegd dat ik homo ben.” Zijn moeder reageerde weinig verrast. “Die zei: dat weet ik al.” Bij zijn vader lag het iets ingewikkelder. Die had volgens Heiny een klassiek beeld voor ogen: een zoon die later een vrouw en kinderen zou krijgen. Uiteindelijk kwam ook dat goed. Tijdens een familiefeest werd er een stevige grap gemaakt en daarmee was voor Heiny het ijs gebroken.

Hij prijst zich gelukkig met de mensen om hem heen. Familie en vrienden accepteren hem zoals hij is. Dat geldt volgens hem lang niet voor iedereen. Hij kent mensen die graag uit de kast willen komen, jong én oud, maar niet goed weten hoe hun omgeving zal reageren. Ook hij voelde zich niet altijd vanzelfsprekend veilig om zijn geaardheid uit te dragen. “Ik heb fantastische mensen om me heen die mij steunen en accepteren zoals ik ben. Dat is heel belangrijk.”

‘Dan ben ik niet zo alleen’

Ondersteuning hoeft daarbij niet altijd uit grote woorden of gesprekken te bestaan. Voor Lindsey kan alleen iemands aanwezigheid al genoeg zijn. Als zij samen met Spexgoor een training geeft, vindt ze het prettig wanneer iemand die ze kent bij haar zit. “Dan ben ik niet zo alleen. Het is gewoon fijn dat iemand er is.” Aveleijn wil daarom meer trainingen organiseren voor medewerkers én cliënten. Daarin wordt bijvoorbeeld gesproken over uit de kast komen en over pesten. Tijdens een eerdere training werd Lindsey bij wijze van oefening volgeplakt met briefjes waarop scheldwoorden stonden die mensen uit de regenbooggemeenschap naar hun hoofd kunnen krijgen. Daarna ging de groep met elkaar in gesprek. Lindsey vertelde welke woorden ze zelf wel eens te horen kreeg. “Je hoort dan ook de verhalen van anderen. Daardoor voel je je minder alleen.” Spexgoor ziet juist daarin de waarde. “Je kunt elkaar steunen. Samen kom je verder.”

Kleinere vijver

Voor mensen met een beperking kan het vinden van een partner bovendien extra lastig zijn. Cliënt Michael, die vanwege ziekte niet bij het gesprek aanwezig kon zijn, verwoordde dat eerder volgens Spexgoor treffend: mensen met een beperking hebben soms al moeite om volledig mee te doen in de maatschappij, en “de vijver waarin we vissen” is daardoor kleiner. Voor iemand die daarnaast homoseksueel, lesbisch, biseksueel of transgender is, wordt die vijver nog kleiner. Michael ontmoette zijn eigen partner eveneens tijdens een speciaal regenboogcafé. Het is precies waarom dergelijke ontmoetingsplekken volgens Spexgoor belangrijk zijn. Mensen kunnen er anderen ontmoeten die met vergelijkbare vragen en gevoelens rondlopen, zonder dat ze eerst hoeven uit te leggen waarom ze er zijn.

Regenboogtaart en glitters

Op donderdag 1 oktober krijgt dat in Borne een zichtbare vorm. Tijdens de Regenboogweek wordt de regenboogvlag gehesen bij Het Witte Huis aan de Grotestraat, voor veel Bornenaren een bekende plek. Van 15.00 tot 16.00 uur is er een laagdrempelig inloopmoment. Er is regenboogtaart en bezoekers kunnen creatief aan de slag met kleurplaten, versieringen en glitters. Wie wil kan zich verkleden of opmaken. Niets hoeft. Om 16.00 uur wordt de regenboogvlag gehesen. Om 16.00 uur wordt de regenboogvlag gehesen. Ook wethouder Bastian Drees is daarbij aanwezig. Dat gebeurt bewust bij Het Witte Huis, waar het bestuurscentrum van Aveleijn is gevestigd. Met het hijsen van de vlag wil Aveleijn uitdragen dat de hele organisatie achter de boodschap van zichtbaarheid, acceptatie en jezelf kunnen zijn staat. Ook inwoners van Borne die zich betrokken voelen bij het onderwerp zijn welkom. Spexgoor hoopt vooral dat meer medewerkers zich betrokken gaan voelen. In Het Witte Huis werken volgens Aveleijn tussen de honderd en honderdvijftig mensen. Vorig jaar moest ze collega’s naar eigen zeggen nog actief aansporen om mee naar buiten te gaan. “Onze cliënten zijn afhankelijk van hun ondersteuners. Daarom is het belangrijk dat ook zij dit onderwerp kennen en zien.”

Jan is homo en Piet is lesbisch

Voor Heiny zit de uiteindelijke boodschap echter in iets veel eenvoudigers. “Ook al vind je het misschien raar dat Jan homo is of Piet lesbisch: laat elkaar in de waarde. Laat iedereen gewoon meedoen in deze maatschappij.” Lindsey vat het nog korter samen: “Respect. Dat je elkaar in je waarde laat en dat je mag zijn wie je bent.” De bijeenkomst vindt donderdag 1 oktober van 15.00 tot 17.00 uur plaats bij Het Witte Huis van Aveleijn aan de Grotestraat 260. Deelname is gratis. Wie erbij wil zijn, moet zich vooraf aanmelden via de website van Aveleijn. Aanmelden kan tot en met 29 september; er is plek voor maximaal veertig deelnemers. (KDS)