Zomertentoonstelling  met `Rozenkoningin`
10-05-2017
GEERTRUIDA GORTER-TEN KATE HOEDEMAKER IN BUSSEMAKERHUIS, DOL OP BLOEMEN

Zomertentoonstelling met `Rozenkoningin`

Tamelijk onbekend gebleven, maar nu voor het voetlicht gebracht: Geertruida Gorter-ten Cate Hoedemaker, schilderes van bloemen en in het bijzonder rozen. Geertruida ten Cate Hoedemaker was al jong wees en werd opgevoed door haar oom, een doopsgezinde dominee Herman ten Cate uit Hengelo.

 

Zij trouwde met de uit Sneek afkomstige Barend Gorter die samen met compagnon Ter Horst een zeepziederij in Almelo begon. Barend Gorter was ook assuradeur. Samen woonden zij in Huize Friso, door hen gebouwd, in Almelo. Het echtpaar kreeg 12 kinderen. Een kind overleed als baby. Haar oudste dochter Hinke trouwde met Barend Bussemaker en zij betrokken het Bussemakerhuis. Hinke en Barend Bussemaker waren de laatste Bussemakers die het huis bewoonden.

 

Moeke

Geertruida Gorter werd door haar kinderen Moeke genoemd. De 12 kinderen slokten natuurlijk veel, zo niet het meeste, van haar tijd op, maar toch lukte het haar om van haar tuin een paradijs te maken. Rozen waren haar meest geliefde bloemen, die kweekte ze dan ook.

 

In een artikel in het weekblad De Wereldkroniek van 25 december 1897 staat de enige biografische tekst over haar. `Ze was op schildergebied een autodidacte, haar specialiteit is de aquarel.` Moeke heeft wel een paar olieverfschilderijen gemaakt maar de bloemenaquarel bleek ze toch het liefst te maken. Haar kunstzinnigheid heeft ze overgedragen aan haar zoon Arnold Gorter. Ook haar liefde voor de natuur heeft ze op hem overgedragen, gezien zijn oeuvre van landschapschilderijen.

 

Begeleiding

Toch heeft Geertruida in de loop van haar leven aanwijzingen van gerenommeerde schilders gekregen. Een van deze schilders was Geraldine van de Sande Bakhuysen, een schilderes van bloemen.

Bloemen schilderen was voorbehouden aan vrouwen. Heel simpel omdat het in de tijd van Geertruida niet gebruikelijk was dat dames in de vrije natuur gingen schilderen. Dat was aan de heren voorbehouden. Voor dames te gevaarlijk, vond men. Geraldine van de Sande Bakhuysen deed het echter wel. Geertruida bleef meer in haar tuin. De bloemenschilderijen trokken ook niet zoveel aandacht als de landschapschilderijen: het was in de tijd van de Romantiek. In die tijd heerste in de kunst een wat zwaarmoedige stemming die ook schilderijen opleverde met zware stormluchten en woeste zeeën. De schilders grepen terug op de kunst uit de 17e eeuw. Pas op Geertruida Gorters latere leeftijd kwam de lichtere Haagse School op. Bloemen waren tijdens de Romantiek te licht van toon. Bloemenschilderijen waren ook een traditie in de 17e eeuw. Vond je in die schilderijen nog wel eens bloemen terug die wat jaargetijde betreft niet bij elkaar pasten, bij Geertruida Gorter was dat niet het geval.

 

Geraldine van de Sande Bakhuysen schilderde weelderige boeketten in grote vazen met een donkere achtergrond. Maar zij was tevens de eerste die de bloemen zonder vaas schilderde. Geertruida Gorter deed het ook, maar dan in aquarel. Jammer genoeg dateerde zij haar aquarellen niet, zodat er weinig inzicht is in haar ontwikkeling. Een enkel andere aquarel is die van vogels in een nest (foto rechts) op een bloementak. Daar valt met name de kleurenpracht op.

 

Geertruida Gorter was lid van diverse kunstkringen en die exposeerden wel. Opvallend was, zo werd beschreven, dat veel mensen juist bij de aquarellen van Geertruida Gorter bleven staan kijken. De exposities waren in Amsterdam, Rotterdam en andere steden in het westen. Voor zover bekend heeft Geertruida Gorter niet in Twente geëxposeerd.

Deze zomertentoonstelling in het Bussemakerhuis kan een hernieuwde kennismaking zijn met een bijna vergeten Twentse schilderes. Haar aquarellen zijn het aanzien waard. (AM)

 

Info

De tentoonstelling `De Rozenkoningin` is van 23 mei t/m 21 augustus 2017.

Naast de tentoonstelling is op 28 mei een lezing over de herleving van de Engelse tuin door Paul en Anne Marie Kamphuis; kosten € 12,50.

Op 14 juni, 12 juli en 9 augustus wordt een workshop Engelse Papieren Rozen maken gegeven. Inclusief een High Tea zijn de kosten € 25,-.

Op 30 juli lezing Tuinen, spiegel van het paradijs door Azjara Fransen; kosten €12,50.

 

Kosten bezichtiging tentoonstelling De Rozenkoningin € 4,- inclusief koffie of thee. U kunt ook uw Museumjaarkaart gebruiken.

 

© BorneBoeit. Op onze artikelen en beeldmateriaal rust copyright.
Voor meer informatie raadpleeg de spelregels.

reageren op deze pagina

Discussie over Cultuuragenda

Voor het onderwerp ‘Cultuuragenda’ waren er tijdens het Politiek Beraad dinsdagavond...
23-01-2019

Pannenbier met hutspot

Het weer werkte niet echt mee woensdagmiddag, dus de vlag werd er gemakshalve maar even bij...
23-01-2019

Veelbelovende start Verhalenhuis

Zo’n 25 mensen luisterden zondagmiddag geboeid naar verhalen. Bijvoorbeeld over een...
20-01-2019

Bornse boekwissel op station

Zo’n vijftien maanden geleden openden John en Irene Pigge hun ‘Koffiekaravaan op...
19-01-2019

Hersenen, verslaving en omgevingsfactoren

Prof. dr. Anton Scheurink, hoogleraar neuro-endocrinologie in Groningen, hield vrijdagavond voor...
19-01-2019

Nieuw spoorboekje cultuur

In de vorige raadsperiode had de gemeenteraad op zich genomen eens aan de slag te gaan met...
16-01-2019


file:html/cookies.inc.html}