Kulturhus eert de kracht van de protestsong

In het Kulturhus in Borne klinkt deze week niet alleen muziek — er klinkt een stem. Van protest, van verzet, van hoop. In de foyer is de Week van de Protestsong begonnen, een initiatief waarin het Filmhuis, het Gitaarcafé, de Bibliotheek en de Heemkundevereniging samen optrekken. Een week lang wordt het publiek ondergedompeld in de geest van de jaren zestig en zeventig, maar ook geconfronteerd met de vraag: wat betekent protest vandaag nog?

Hans Spenkelink van het Filmhuis Borne vertelt hoe het begon: “Wij hadden de film A Complete Unknown over Bob Dylan op het programma staan. Ik kwam Ronny en George tegen bij het Gitaarcafé en dacht: waarom niet onze krachten bundelen? Muziek en film hebben allebei de kracht om iets in mensen los te maken.” Zo ontstond een samenwerking die inmiddels symbool staat voor wat het Kulturhus zo bijzonder maakt: de vanzelfsprekende kruisbestuiving tussen lokale initiatieven. Terwijl het Filmhuis de film vertoont, zorgen muzikanten van het Gitaarcafé voor livemuziek — een avond vol klassiekers, met een actuele lading.

Gitaarcafé Protestsongs

Woensdagavond is het zover: onder de titel Make Love, No War brengen twaalf acts hun eigen interpretatie van de protestsong. De setlist is indrukwekkend: van Imagine (John Lennon) en Universal Soldier (Donovan) tot Freedom, Southern Man en Iedereen is van de Wereld. Ronny Cloesmeijer opent de avond samen met George Hudepohl, zijn vaste muzikale kompaan.

“We hadden eerst alleen aan Dylan gedacht,” vertelt George, “maar al snel werd het breder. Want er zijn zóveel liedjes die tegen onrecht of ongelijkheid ingaan. En muziek is bij uitstek een manier om dat te uiten — direct, eerlijk, vanuit het hart.” Ronny vult aan: “Sommige nummers, zoals Imagine, dacht ik eerst niet eens als protestsong te kennen. Tot ik beter ging luisteren. Dan hoor je dat Lennon in feite een wereld zonder grenzen of bezit bezingt — dat ís protest. Muziek plant een zaadje in je hart.”

Bornse protesten op het scherm

Niet alleen de muziek brengt het verleden tot leven; ook de foyer ademt geschiedenis. De Heemkundevereniging toont beeldmateriaal van protestacties uit Borne zelf — stille getuigen van de lokale strijdlust die er altijd is geweest. Zo is er onder meer aandacht voor de actie tegen de parkeermeters die ooit in het centrum van Borne werden geplaatst. Toen de gemeente besloot betaald parkeren in te voeren, kwam de middenstand massaal in opstand. Winkeliers plakten hun etalages af met zwart plastic en plaatsten bouwhekken voor de deur, ook die bedekt met donkere folie. De boodschap was duidelijk: zó ziet een dode binnenstad eruit. “Die actie was zó creatief en doeltreffend,” vertelt George. “Binnen korte tijd verdwenen de parkeermeters weer, en kijk nu: mensen komen graag naar Borne om te winkelen — juist omdat het hier gratis parkeren is.” Daarnaast zijn er beelden van protesten tegen de aanleg van de rondweg en recentere discussies over windmolens bij Twickel. Het laat zien dat protest niet iets is van ver weg of van vroeger, maar ook in Borne een rol heeft gespeeld — en nog altijd speelt.

Van toen naar nu

Het gesprek met de drie mannen laat zien dat protestmuziek van alle tijden is. “De thema’s veranderen, maar het gevoel blijft,” zegt Hans. “In de jaren zestig ging het over Vietnam; nu over Gaza, ongelijkheid of het klimaat. Muziek is nog steeds een manier om daar iets mee te doen.” Ronny ziet ook de parallellen: “Soms denk ik: we leren het niet. Dezelfde strijd, dezelfde discussies keren terug. Maar zolang mensen zich blijven uitspreken — in welke vorm dan ook — is er hoop.”

Wanneer het gesprek op zijn einde loopt, valt even een korte stilte. “We shall overcome,” zegt iemand met een glimlach. De rest knikt instemmend. “Het zal goedkomen,” zegt George. Er wordt gelachen — niet uit naïviteit, maar uit vertrouwen dat muziek, hoe klein ook, nog altijd verschil kan maken. (KDS)

Praktisch

De Week van de Protestsong loopt van 10 t/m 16 november in het Kulturhus Borne.

Woensdag 12 november: Gitaarcafé “Make Love, No War” – vrije entree (20.00 uur, foyer)

Vrijdag 14 november: Film A Complete Unknown – €9,50 (€6,50 voor vrienden van het Filmhuis) Film: 19.30 uur Voorafgaand (19.00 uur) en na afloop van de film is er livemuziek door het Gitaarcafé.