Urgentie bracht Kim naar Hengelo, maar terugkeren naar Borne blijkt bijna onmogelijk

De woningnood raakt steeds meer mensen, maar achter de wachtlijsten en toewijzingsregels gaan persoonlijke verhalen schuil. Het relaas van Kim van Stralen laat zien hoe de regels voor woningtoewijzing kunnen botsen met de menselijke maat. Na haar scheiding kreeg zij met urgentie een woning in Hengelo aangeboden. Pas later ontdekte ze dat die beslissing grote gevolgen had voor haar kansen om ooit terug te keren naar Borne. "Als ik vooraf had geweten dat ik daardoor vrijwel al mijn kansen op een woning in Borne zou verliezen, had ik de woning in Hengelo nooit geaccepteerd", zegt Van Stralen.

Met haar persoonlijke verhaal wil zij aandacht vragen voor de gevolgen van de huidige regels rondom woningtoewijzing. Woningcorporatie Welbions begrijpt haar situatie, maar benadrukt dat de regels noodzakelijk zijn om de schaarse woningen zo eerlijk mogelijk te verdelen.
 

Veilige basis

Van Stralen woonde jarenlang met haar vier kinderen in Borne. Haar kinderen gingen naar basisschool De Wheele, hadden hun vriendjes in de buurt en zij was zelf actief in de wijk Wensink-Zuid, onder meer met de organisatie van Halloweenactiviteiten en creatieve activiteiten voor kinderen. Na haar scheiding veranderde haar situatie ingrijpend. Tijdelijke woonruimte in Almelo en later Saasveld bood geen blijvende oplossing. Toen uiteindelijk een urgentieverklaring werd toegekend, leek er eindelijk perspectief.
 

Dat perspectief bleek in Hengelo te liggen. Ze kreeg een appartement aangeboden in de Hengelose Es. Volgens Van Stralen werd vooraf wel verteld dat er sprake kon zijn van overlast, maar voelde zij zich gedwongen de woning te accepteren. De keuze was volgens haar simpel: deze woning aannemen of voor onbepaalde tijd blijven wachten.
 

Onveilige woonsituatie

Al snel bleek de werkelijkheid anders dan waarop zij had gehoopt. Van Stralen vertelt over regelmatige politiebezoeken, overlast in de flat en een woonomgeving waar drugsafval, glasscherven en zelfs kogelhulzen worden aangetroffen. Voordat haar jonge kinderen buiten gaan spelen, controleert zij eerst de omgeving. "Mijn kinderen zeggen inmiddels zelf dat het buiten weer stinkt. Dat zijn woorden die je als ouder liever nooit uit de mond van je kind hoort." Juist dat maakt de situatie voor haar extra moeilijk.
 

Hoop en teleurstelling

En toen leek er toch een uitweg te komen. Voor een eengezinswoning in Zenderen stond Van Stralen als derde kandidaat op de lijst. Nadat de eerste twee gegadigden afhaakten, mocht zij de woning bezichtigen. Ze accepteerde de woning direct en leverde alle gevraagde documenten aan. Na alle onzekerheid durfde ze voorzichtig weer vooruit te kijken. Een veilige woning, terug in de omgeving waar haar kinderen naar school gaan en hun vrienden hebben, leek eindelijk binnen handbereik. “Eindelijk rust en stabiliteit.”

Enkele dagen later volgde alsnog een telefoontje dat alle hoop in één klap wegnam. De woning werd haar niet toegewezen omdat achteraf bleek dat zij, doordat zij inmiddels officieel in Hengelo woont, geen aanspraak meer kon maken op de voorrangsregeling voor inwoners van Borne. Dat zij eerder als derde kandidaat op de lijst was beland, bleek achteraf een vergissing. "Dat voelde als een enorme klap. Jarenlang heb ik in Borne gewoond. Mijn kinderen gaan er nog steeds naar school, ik werk er, mijn sociale leven speelt zich er af en mijn hart ligt er. Toch word ik nu gezien als inwoner van Hengelo, omdat ik noodgedwongen een urgentiewoning heb moeten accepteren."
 

Volgens Van Stralen zijn haar kansen sindsdien vrijwel verdwenen. Waar zij eerder dankzij de voorrangsregeling uitzicht had op een woning, eindigt zij nu bij nieuwe advertenties vaak pas op plaats 200 of 300 van de kandidatenlijst. Een terugkeer naar Borne lijkt daardoor verder weg dan ooit.
 

‘Kijken we wel naar de persoonlijke situatie?’

Juist dat wringt volgens Van Stralen met de boodschap dat bij woningtoewijzing naar de persoonlijke situatie wordt gekeken. "Mijn kinderen wonen hun hele leven al in Borne. Ze gaan er naar school, hebben er hun vrienden en ons hele leven speelt zich daar af. Toch lijkt dat uiteindelijk niet mee te wegen."
 

Kim realiseert zich dat de woningnood hoog is en dat woningcorporaties en gemeenten dagelijks moeilijke keuzes moeten maken. Ze benadrukt dat zij geen voorkeursbehandeling vraagt, maar zich afvraagt hoeveel ruimte er binnen de bestaande regels nog is voor maatwerk. "Een thuis is meer dan een dak boven je hoofd. Het gaat ook om een veilige omgeving waarin kinderen kunnen opgroeien."
 

Welbions: ‘Urgentie is bedoeld om snel een dak boven het hoofd te bieden’

Welbions laat weten de situatie van het gezin ‘erg vervelend’ te vinden. Tegelijkertijd wijst de woningcorporatie erop dat de woningnood groot is en er simpelweg onvoldoende woningen beschikbaar zijn voor alle woningzoekenden.
 

Volgens Welbions wordt iedere woningzoekende uit Borne die een urgentie aanvraagt vooraf geïnformeerd dat urgentie uitsluitend leidt tot voorrang op een etagewoning in Hengelo. Daar komen relatief meer woningen vrij dan in Borne en bovendien beschikt Welbions in Borne niet over geschikte etagewoningen. "Het gaat erom dat een acuut woonprobleem zo snel mogelijk wordt opgelost, zodat iemand een dak boven het hoofd heeft. Daarbij wordt geen rekening gehouden met woonwensen." Volgens de corporatie blijven daardoor de meest schaarse woningen, zoals eengezinswoningen, beschikbaar voor woningzoekenden die daar vaak al jarenlang op wachten.
 

Inschrijftijd blijft behouden

Wie via een urgentieverklaring een woning accepteert, behoudt volgens Welbions zijn of haar opgebouwde inschrijftijd. Daardoor kan ook later opnieuw worden gereageerd op woningen. Wel geldt in Borne voor een deel van de woningadvertenties een voorrangsregeling voor inwoners van de gemeente. Woningzoekenden uit andere gemeenten kunnen wel reageren, maar krijgen daarbij geen voorrang. Wel verschijnen er volgens Welbions ook regelmatig woningen waarop deze regeling niet van toepassing is.
 

Geen crisiswoningen

Welbions benadrukt daarnaast dat de corporatie geen crisiswoningen bezit, zowel niet in Borne als in Hengelo. Bij een toegekende urgentie krijgt een woningzoekende rechtstreeks een reguliere huurwoning aangeboden die vrijkomt doordat een huurder de huur heeft opgezegd. Andere woningzoekenden kunnen op zo'n woning dan niet meer reageren.
 

Leegstaande woningen

Van Stralen stelde ook vragen over woningen in Borne die volgens haar langere tijd leeg lijken te staan en die bij navraag zouden zijn ‘gereserveerd door de gemeente Borne’. Welbions laat weten dat bij één woning eerst wordt onderzocht of deze, vanwege een aanwezige traplift, geschikt is voor een kandidaat via de Wmo van de gemeente Borne. In de overige woningen worden werkzaamheden uitgevoerd voordat zij opnieuw worden verhuurd.
 

Voor Van Stralen verandert dat niets aan haar persoonlijke situatie. Zij blijft reageren op woningen in Borne, in de hoop dat haar kinderen ooit weer kunnen opgroeien in de omgeving die zij nog altijd als thuis beschouwen. (AJ)